Τετάρτη, 22 Μαρτίου 2017

Πρώτα το ΣΑΣΘ και μετά ίσως αλλάξει ο ΟΑΣΘ…

Ένα νομοσχέδιο για τις αστικές συγκοινωνίες της Θεσσαλονίκης χωρίς ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις αναμένεται να παρουσιάσει στο τέλος του τρέχοντος μήνα ο υπουργός Υποδομών Χρήστος Σπίρτζης παρά τις εξαγγελίες για ανατροπή του υπάρχοντος τοπίου. 

Δήμαρχοι και φορείς της Θεσσαλονίκης αναμένουν εδώ και δύο μήνες από τον υπουργό να στείλει το σχετικό κείμενο προς διαβούλευση, αλλά μέχρι χθες δεν έλαβαν κανένα μήνυμα από την Αθήνα. 

Εκείνο που έγινε γνωστό από πληροφορίες είναι πως τελικά η σύσταση του δημόσιου φορέα που θα αντικαταστήσει τον ΟΑΣΘ μετατίθεται στο μέλλον. 

Το νομοσχέδιο, που είναι σχεδόν έτοιμο, περιλαμβάνει τη δημιουργία μόνο του νέου δημόσιου φορέα σχεδιασμού και εποπτείας των αστικών συγκοινωνιών, ο οποίος θα αντικαταστήσει το Συμβούλιο Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης (ΣΑΣΘ). Όσον αφορά το φορέα εκτέλεσης συγκοινωνιών, θα γίνονται μόνο γενικές αναφορές. 

Η αντικατάσταση του ΣΑΣΘ με έναν νέο δημόσιο φορέα είχε δρομολογηθεί ούτως ή άλλως από το Δεκέμβριο του 2015, οπότε συστάθηκε επιτροπή για τη μετεξέλιξη του ΣΑΣΘ σε Ενιαία Αρχή Μεταφορών και Μετακινήσεων (ΕΑΜΜ). 

Το ΣΑΣΘ μάλιστα ολοκλήρωσε τη μελέτη για τη σύσταση της ΕΑΜΜ με αρμοδιότητα σχεδιασμού, εποπτείας και ελέγχου σε όλα τα μέσα μαζικής μεταφοράς που θα λειτουργούν στο μέλλον στη Θεσσαλονίκη. Η μελέτη πήρε τη μορφή νομοσχεδίου, κατατέθηκε στο υπουργείο Υποδομών και έγινε η βάση για το νέο νομοσχέδιο. 

Η αναβάθμιση του ΣΑΣΘ προσαρμόζει μεν τη λειτουργία του φορέα στις απαιτήσεις της ευρωπαϊκής νομοθεσίας και της νέας εποχής συγκοινωνιών στην πόλη, εφόσον τεθούν σε λειτουργία το μετρό και η θαλάσσια αστική συγκοινωνία, αλλά δεν απαντά στο ζήτημα της βελτίωσης των αστικών συγκοινωνιών. 

Το σχέδιο για δυο φορείς 
Ο Χρήστος Σπίρτζης παρουσίασε στις 15 Ιανουαρίου στους δημάρχους της Θεσσαλονίκης το σχέδιό του για τις αλλαγές στις αστικές συγκοινωνίες. Σύμφωνα με όσα είχε εξαγγείλει εκείνη την ημέρα θα συσταθούν δύο δημόσιοι φορείς, ο ένας εκ των οποίων θα αντικαταστήσει το ΣΑΣΘ (σχεδιασμός, εποπτεία) και ο δεύτερος θα είναι ο φορέας λειτουργίας των αστικών συγκοινωνιών (στη θέση του ΟΑΣΘ). 

Στη μετοχική σύνθεση του φορέα λειτουργίας (αντί ΟΑΣΘ) θα συμμετάσχει το κράτος σε ποσοστό 51% και το υπόλοιπο 49% προτείνεται να διατεθεί στους δήμους και σε δημόσιους φορείς και οργανισμούς. 

Ο φορέας αυτός θα αποκτήσει δικό του στόλο λεωφορείων, θα απορροφήσει το σύνολο των εργαζομένων του ΟΑΣΘ, ο οποίος μοιραία θα οδηγηθεί σε διάλυση, και θα αναλάβει και τη λειτουργία του μετρό Θεσσαλονίκης. 

Οι αλλαγές -σύμφωνα πάντα με τις εξαγγελίες- θα επέλθουν με την έναρξη λειτουργίας της βασικής γραμμής του μετρό, η οποία υπολογίζεται το 2020 και λίγο πριν από την εφαρμογή του ευρωπαϊκού κανονισμού 1370/2007. 

Ο συγκεκριμένος κανονισμός προβλέπει τη διενέργεια διεθνών διαγωνισμών για την ανάληψη των υπηρεσιών δημοσίων μεταφορών για τις περιπτώσεις όπου δεν υφίσταται ήδη δημόσιος φορέας συγκοινωνιών. 

Έτσι, εφόσον το υπουργείο επιθυμεί να υπάρχει δημόσιος φορέας συγκοινωνιών, αυτός πρέπει να συσταθεί και να λειτουργεί πολύ πριν από το τέλος του 2019, για να μην αναγκαστεί να προχωρήσει σε διεθνή διαγωνισμό ιδιωτών. 

Το υπουργείο, όπως φαίνεται, δεν είναι έτοιμο να διαμορφώσει τους κανόνες λειτουργίας του νέου φορέα λειτουργίας αστικών συγκοινωνιών. Για το λόγο αυτό σε πρώτη φάση δημιουργεί το φορέα εποπτείας. 

Οι διαφορές με τον ΟΑΣΘ 
Εν τω μεταξύ η διοίκηση του ΟΑΣΘ ετοιμάζεται να προσφύγει στη διαιτησία, διεκδικώντας 100 εκατ. ευρώ από το κράτος (υπουργεία Οικονομικών και Υποδομών). 

Ο οργανισμός έστειλε επιστολή στα υπουργεία για τις νόμιμες διεκδικήσεις μέχρι τις αρχές Φεβρουαρίου. Η οικονομική διαφορά μεγαλώνει, όπως επισημαίνεται, καθώς ο ΟΑΣΘ εξακολουθεί να εισπράττει κόμιστρα με ΦΠΑ στο 13%, ενώ αποδίδει στο κράτος 24%. 

Το δημόσιο σύμφωνα με τον οργανισμό οφείλει στον ΟΑΣΘ περισσότερα από 100 εκατ. ευρώ για τη διετία 2015-2016 (47 εκατ. ευρώ και 53 εκατ. ευρώ αντίστοιχα) πέραν της καταβληθείσας τακτικής οικονομικής επιχορήγησης. Μάλιστα στο ποσό αυτό προστίθενται άλλα 14,5 εκατ. ευρώ, που αφορούν οφειλές του ελληνικού δημοσίου στον οργανισμό για το 2014, για τις οποίες έχει γίνει ήδη προσφυγή στη διαιτησία και ενώ η υπόθεση συζητήθηκε το Μάιο του 2016, ακόμη δεν εκδόθηκε απόφαση. 

Στα προαναφερόμενα ποσά δεν συμπεριλαμβάνονται οι οικονομικές απαιτήσεις του ΟΑΣΘ για τη δωρεάν μεταφορά των ανέργων, ενώ δεν έχει διευθετηθεί το ζήτημα μεταφοράς φοιτητών, μαθητών και ΑΜΕΑ με μειωμένο εισιτήριο.

ΠΗΓΗ